Waar komen toverspreuken eigenlijk vandaan?

Veel goochelaars gebruiken speciale spreuken om hun trucs uit te voeren. Kreten als “Abacadabra”, “Hocus Pocus” en “Simsalabim”. Maar waar komen deze toverspreuken eigenlijk vandaan en hebben ze ook een diepere betekenis? Laten we de drie meest bekende spreuken eens onder de loep nemen:

Abracadabra

toverspreuk abracadabraMet deze toverspreuk is het mogelijk mensen te genezen, althans dat zou de originele toepassing geweest zijn voor deze spreuk. Het is niet geheel duidelijk waar Abacadabra vandaan komt, er zijn uiteenlopende theorieën.

  • Het woord is wellicht voortgekomen uit de Joodse mystiek genaamd “Kabbala”. De twee woorden ha-brachah (wat zegening betekent en tevens vervloeking) en het woord dabra wat staat voor de pest. Niet iedereen is het daar over eens, het zou ook kunnen zijn dat één van de demonen “Abracadabra” heette.
  • Het kan ook van het Griekse woord “abrasadabra” komen waarbij één letter verkeerd werd vertaald. Dit was een geheim woord van een sekte uit Alexandrië en het is een verbastering van hun voornaamste god Abrasax.
  • Het kan ook een samenstelling zijn van de Hebreeuwse woorden Ab (vader), Ben (zoon) en Acadsch (heilige geest). De term Abraxas zou ook een magische kracht bezitten.
  • Het kan ook een samenstelling van de eerste vier letters van het alfabet zijn (a-ba-ca-da) met bra erachter, dat betekent stamelen of brabbelen.

De toverformule werd opgeschreven in een driehoek waarbij steeds een letter wegvalt, dat zou symbool staan voor genezing.

Hocus Pocus

Met of zonder “pilatus pas” is dit een magische toverspreuk die waarschijnlijk niets meer is dan pseudo-latijn. Al vanaf de zestiende eeuw werden dergelijke spreuken gebruikt waarvan “hax pax max deus adimax” tot de eerste vormen behoort. De term Hokus Pokus was al in 1634 bekend in Nederland. Waarschijnlijk komt het voort uit de katholieke missen die in het Latijn werden gebracht. De meeste kerkgangers konden dit niet verstaan en maakten er “hocus pocus pilatus pas” van. Na de tekst “hoc est corpus” werd er een bel geluid in de kerk wat het een magische gebeurtenis maakte.

In conclusie mogen we stellen dat Hocus Pocus Pilatus Pas gebaseerd is op diverse Latijnse woorden maar eigenlijk geen echte betekenis heeft.

Simsalabim

Net als Hocus Pocus kent Simsalabim ook een oorsprong uit religie. Waarschijnlijk is het een verbastering van  Bismi’llah ir-Rahman ir-Rahiem, wat staat voor “In naam van God, de Barmhartige, de Genadevolle”. De term werd in de middeleeuwen opgevangen door christenen die in contact kwamen met moslims. In die tijd waren de moslims verder op het gebied van wetenschap en in Europa begrepen we niet veel van deze ontwikkelingen en zagen moslims als tovenaars. Door de woorden te verhaspelen ontstond Simsalabim.

Harry August Jansen staat bekend als de grootmeester van het gouden tijdperk van magie. Zijn artiestennaam was Dante the Magician. De naam Dante kwam van Dante’s Inferno, een gedicht over de hel. Illusionist Dante had als standaard uitspraak Sim Sala Bim.

Dat zijn de (mogelijke) verklaringen voor de drie meest bekende toverspreuken. Ze zijn al zeer oud maar worden nog steeds vaak gebruikt om de magische sfeer te versterken.

Geef een reactie

Recente berichten

Blog